Klasse-eisen en insignes
Klasse-eisen en insignes in drie periodes
 

"Wat Scouting niet is: het is geen school met een strak leerplan en exameneisen." (Aids to Scoutmastership, Baden-Powell)

Installatieeisen
 
~1936 1975
Aanmonsteringsvoorwaarden
2004
Installatie-eisen zijn de 3e klasse-eisen - 50 meter gekleed zwemmen en zich in het water kunnen uitkleden.
- Regels kennen over o.a. veiligheid, etiquette, padvinderswet en belofte.
- De Nederlandse vlag kunnen behandelen
- Weten hoe de padvinders/verkennersgroet te brengen
- Vier troepsbijeenkomsten meemaken
geen

 


3e klasse Verkenner
 
~1936
3e klas, Installatie-eisen
1975
Scheepsjongen
2004
- De padvinderswet

- De Spoortekens

- De Onderscheidingsteekenen der N.P.V.

- Padvinderssaluut

- Vlag hijschen en breken

- Gebruik van den stok

- Knoopen: Platte knoop, Schootsteek, Mastworp, Touwverkorting, Paalsteek, Visschersknoop, Touw bezetten
 

Zeemanschap
- Reddingslijn werpen
- Onderdelen van tuig en schip kennen
Schiemanswerk
- Touw onderhouden, betakelen, opschieten
- Lijn op kikker en bolder beleggen
- Platte knoop, schootsteek, mastworp, paalsteek, slipsteek, werpankersteek, achtknoop, vissersknoop, timmersteek
Navigatie
- Zestien steken van kompas kennen
- Kompas gebruiken en vier kompashandgrepen
- Kaartoriëntatie met en zonder kompas

Kamperen
- Omgaan met kooktoestellen en olielampen
Scheepsetiquette
- Vlagvoering en vlagceremonieel aan boord en aan de wal.
E.H.B.O.
- Eenvoudige ongevallen
- Wanneer en wie waarschuwen bij ongevallen

Zeemanschap
- Lijn 8 m werpen
- Onderdelen van tuig en schip kennen
- Zeilboot zeilklaar maken
Schiemanswerk
- Touw onderhouden, opschieten
- Lijn op kikker en bolder beleggen
- Knopen kennen
- Kruissjorring maken
Navigatie
- Zestien steken van kompas kennen
- Waterkaarten gebruiken.
- Kompasgrepen (pijlen en koers volgen)
- Kaartoriëntatie met en zonder kompas
Kamperen
- Omgaan met kooktoestellen en olielampen
- Kamphygiëne kennen 
Scheepsetiquette
- Wet en openen. Wet uit het hoofd kennen
E.H.B.O.
- Eenvoudige ongevallen
- Wanneer en wie waarschuwen bij ongevallen
- Vongerverband, bloedneus, mitella, vuiltje uit oog, 

 



 

2e klasse Verkenner
 
~1936 1975
Lichtmatroos
2004
- EHBO:
   - Gezondheidsregels
   - Eenvoudige ongevallen
   - Wond ontsmetten en verband leggen
   - Driehoeksverbanden
- Seinen (lettertekens van Morse of Vreede)
- Spoorvolgen, étalage-beschrijving of kimspel
- Verkennerspas (2 K.M. in 15 min)
- Aardappelen, vleesch en groenten koken
- Houtvuur aanleggen en aansteken (niet meer dan 2 lucifers te gebruiken)
- Tenminste f 1.- zelfverdiend geld op spaarbank
- 16 streken van het Kompas
Zeemanschap
- Boot en tuig onderhouden
- Roeicommando's. Kunnen roeien
- Zeilboot op- en aftuigen
- Als fokkemaat zeilcommando's uitvoeren
- Globale schatting maken van de windkracht
- Vaarreglement kennen voor roeiboten
Schiemanswerk
- Kruis-, vork-, steiger- en diagonaalsjorring
- Gareelsteek, oogsplits en spaanse takeling.
Navigatie
- Topografische- en waterkaarten gebruiken
- Op kompas lopen en varen, zowel bij dag als bij nacht
Kamperen
- Een warme maaltijd kunnen bereiden
- Kennis van kamphygiëne
E.H.B.O.
- Verlenen van levensreddende Eerste Hulp
- Afdekkende, druk- en snelverbanden.
Keuze eisen. Van iedere groep één
1a Houtvuren aanleggen.
1b Gebruik van mes en kleine bijl en veiligheidsvoorschriften.
1c Herkennen van vijf bomen, eigenschappen van het hout kennen en weten waarvoor dit bruikbaar is
2a 45 punten in de zeeverkennersvijfkamp halen
2b Zwemdiploma B bezitten of voldoen aan de eisen hiervoor en de reddingsgrepen kennen
2c Demonstreren (voor de troep) van lassowerpen, rope-pinning of Yakardraaien
2d Een knopenbord maken met 16 verschillende knopen en 4 splitsen
3a Bijdrage leveren in een kampvuur en/of scheepspraetprogramma
3b Met Semafoor, Morse of Internationale seinvlaggen een bericht kunnen seinen en opnemen
3c Lijk kunnen aanzetten en scheur weten te repareren
3d Bezoeken van b.v. een museum, tentoonstelling of sportontmoeting en hiervan een verslag maken
Zeemanschap
- Lijn 12 m werpen
- Boot en tuig onderhouden
- Voorrangsrgels roei-MBL
Schiemanswerk
- Vork-, steiger- en diagonaalsjorring
- Gareelsteek en bundelsteek
- Oogsplits en eindsplits
- Benaaide takeling en spaanse takeling.
- Touwsoorten kennen
- Dasring maken (turkse knoop)
Navigatie
- Route kunnen maken met Almanak
- Route-technieken (bolletje-pijltje, strippenkaart, kruispunten)
- Route lopen
Kamperen
- Kampprogramma kunnen indelen
- Een tent opzetten
- Materiaallijst mken
E.H.B.O.
- Mond-op-mond beademing, handverband, elleboogverband 
Scheepsetiquette
- Blauwe tien kennen

 


1e klasse Verkenner
 
~1936 1975
Matroos
2004
- Zwemmen event. insigne, ter vervanging van de zwemproef
- Tenminste f 2.50 zelfverdiend geld op de spaarbank
- Seinen
- Wielrijden
- E.H.B.O:
   - De functies der belangrijkste organen van het menschelijke lichaam beschrijven
   - Ligging der slagaderen en stuiten van een bloeding
   - Fracturen
   - Bijbrengen van een drenkeling
   - Behandeling van een drenkeling
   - Ongevallen
- Koken
- Kaartlezen, Schetskaart teekenen en Oriënteren
- Gebruik van de bijl, werkstuk of werkend model
- Afstand schatten
- Zwerftocht
- Nieuweling inbrengen en opleiden
Zeemanschap
- Redelijk goed kunnen zeilen
- 12 scheepstypen kennen
- Vaarreglement voor zeilboten
- Bui of onweer kunnen zien aankomen en weten hoe te handelen.
Navigatie
- Meetmethoden kunnen toepassen
- Situatieschets kunnen maken van een ongeval of aanvaring, met toelichting
Kamperen
- Zelfstandig kunnen kamperen
E.H.B.O.
- Op eenvoudige eerste hulp kunnen verlenen
Keuze eisen. Van iedere groep één
1a Platte grond en panoramaschets maken
1b Situatieschets en horizonschets maken
1c Routeschets van (vaar)route van ongeveer twee kilometer
1d Foto's van drie onderwerpen maken, ontwikkelen en afdrukken
2a Kampplaats voor een bakskamp kiezen
2b Over praktisch weerkennis beschikken
2c Een buitenactiviteit beoefenen: b.v. archeologie, geologie of natuurconservering
3a Werkstuk voor de groep maken
4a Alleen of met een andere verkenner die aan deze eis nog niet heeft voldaan een zwerftocht maken volgens schriftelijke opdracht.
4b Organiseer voor je bak een weekendkamp en voer dit uit.
Zeemanschap
- Wrikken: achtje, aanleggen, recht stuk
- Dagtochtmaken met minstens met ten minste één overnachting
- Zeilen volgens CWO Kielboot III: aanleggen, afvaren, afmeren, stand van zeil, wenden, gijpen, stormrondje, man over boord, ankeren, kruisen, driftbeperkende middelen, vaarreglement, lichten en seinen.
Schiemannen
- Touwprestatie, zoals: knopenbord, stootwil, leguaan, volleybalnet,  touwladder,  allemansendje 
- Groot pionierobject maken met  maquette.
Navigatie
Meet methoden: schaduwmethode, breedte meten, algemene methode, houthakkersmethode, diepteprofiel, kruispeiling, diepte meten, snelheid meten
- Situatieschets en een horizonschets maken. 
- Hiketocht van 2,5 uur maken met routetechnieken: bolletje-pijltje, kruispunten, strippenkaart, oleaat. 
Kamperen
- Kampterrein kunnen indelen 
- Squad opzetten
 EHBO
- Heimlich greep, Rautek greep, Verstoord bewustzijn, hulp bieden bij botbreuken

 

Het systeem van klasse-eisen is tegenwoordig omgezet in een zeer groot aantal "activiteiten" in twee delen: "startactiviteiten" en "vervolgactiviteiten". Deze worden in Katwijk niet gebruikt. De hierboven voor 2004 genoemde klasse-eisen komen uit het boek van de Dorus Rijkerswacht. Tegenwoordig wordt er weinig klasse-instructie gegeven, meestal alleen 3e klas. Het is opvallend dat in tegenstelling met het algemene idee dat alles minder wordt, de klasse-eisen in de loop van de jaren steeds uitgebreider zijn geworden. Er is zelfs een hele klasse bijgekomen, want de 3e klas was vroeger de lichte installatie-eis.
 


Insignes Welpen
 
~1936
b.v. Aart Brouwer haalde:
- Werktuigbouwkundige
- Verpleger
- Hygiënist
- Lezer
- Smid
- Pionier
- Zeilmaker



 

"Jongens staan niet alleen in hun zucht om insignes te dragen. Ik heb gehoord van volwassen mannen die hun leven willen riskeren, en hebben geriskeerd, om een medaille te krijgen. Dus, ook al mag het als immoreel gezien worden om te appelleren aan dit beetje ijdelheid in een jongen, hebben we insignes ingesteld voor vaardigheid, die iedere verkenner kan verdienen door de moeite te nemen te leren en de test af te leggen. Zo word hij aangemoedigd om een hobby te nemen en een jongen met hobbies zal als regel niet zijn leven verspillen.
Bovendien, er is maar één maatstaf waaraan de jongen wordt beoordeeld voor een insigne, en dat is de mate van inspanning die hij in zijn werk steekt. Dit geeft een aanmoediging voor de slome en achtergebleven jongen die een minderwaardigheidscomplex heeft gekregen door veel mislukkingen. Als hij een doorzetter is, hoe onhandig ook, kan zijn examinator hem het insigne verlenen en dit zal in het algemeen de jongen inspireren te blijven proberen tot hij meer insignes wint en een normale vaardigheid krijgt." (Lessons from the Varsite of Life, Baden Powell)

"Sommigen denken dat hun verkenner uitstekend moet zijn voor hij een insigne kan krijgen. Theoretisch is dit juist, zo wordt een klein aantal jongens tamelijk vaardig. Maar ons doel is om bij álle jongens belangstelling te wekken. Beoordelaars moeten naar omstandigheden handelen en dit kan alleen als je het doel van de insignes begrijpt. De leider moet het insigne-jagen verhinderen" (Wenken voor Leiders, Baden-Powell)


 
~1936 1975 2004 (boek 1991)
b.v. Aart Brouwer haalde o.a.:
- Ambulance
- Gids
- Brandweerman
- Kok
- Wielrijder
- Roeier
- Metaalbewerker
- Handige jongen
- Loodgieter
- Metselaar
- Ruiter

en daarmee was hij kroonverkenner haalde hij de goude koorden.

Zeilen

- Insigne roeier hebben
- Op- en aftuigen
- Reven
- Opkruisen en bovenwinds punt aanlopen
- Stand van de zeilen weten
- Gijpen zonder koersverandering
- Driehoeksbaan zeilen
-  "man over boord"
- Aanleggen, afmeren en afvaren van hoger wal
- Ankeren
- Bomen, jagen, slepen, gesleept worden.
- Vaarreglement artikelen ....
- Onderdelen van schip en tuig kennen
- Platte knoop, mastworp, dubbele schootsteeek, werpankersteek, paalsteeek, oogsplits, eindsplits, achtknoop, slipsteek, marlsteek, zeilmakersbezetting.
- Vallen beleggen op kikker, klamp of korvijnagel, kousje met een bindsel beleggen.
- Eenvoudige zeilreparatie met de zeilsteek en een gaatje trenzen.
Zeilen

- Reven
- Opkruisen en overstag gaan
- Gijpen zonder koersverandering
-  "man over boord"
- Aanleggen, afmeren en afvaren van hoger wal
- het B.P.R. voor zeilboten
- Onderdelen van schip en tuig kennen
- Knopen en steken
- Boot en tuig hele jaar onderhouden
- Gedragsregels op het water
- Loskomen van de grond
- Verhalen 
- Manoeuvres om een punt te bereiken en de sturende werking van fok en grootzeil beheersen.
- Schatting van de windkracht
- Bui of onweer zien aankomen .
 

 

Roeien

- Roeicommando's
- Wrikken
- Boot langzij brengen
- Op boei afmeren
- Bomen en jagen
- Slepen en gesleept worden
- Uitwijkplicht voor roeiboot kennen
- Bootonderdelen kennen 
- Platte knoop, mastworp, dubbele schootsteeek, werpankersteek, paalsteek, slipsteek, zeilmakersbezetting
Roeien

- Roeicommando's 
- Wrikken
- Boot langzij brengen
- Bomen en jagen
- Slepen
- B.P.R.voor roeiboten
-  Bootonderdelen kennen 
- Acht varen
- Dagtocht met een roeiboot
- Roeiboot een seizoen kunnen onderhouden.
-  Afmeren met juiste touwverbindingen
Schiemannen

- Touwkennis.
- Benaaide takeling, opschieten, beleggen op kikker, bolder en korvijnagel
- Achtknoop, platte knoop, schootsteek, mastworp, paalsteek, werpankersteek, rondtorn met twee halve steken, timmersteek, trompetsteek, visserssteek, gareelsteek, treksteek.
- Kruisknoop, halve schild, hele schild, halve sjouwerman, hele sjouwerman, valreepsknoop, turkse knoop, grommer.
- Oogsplits in staaldraad
- Zeilnaaien
- Prestatie in touw
Schiemannen

- Touwkennis.
- Knopenbord met:
   -Spaanse takeling, Oogsplits met een kous of Vlaamse oogsplits in geslagen touw, korte splits, 
   - Halve schild, hele schild, dubbele schild, halve schouwerman, hele schouwerman, turkse knoop, stoppersknoop
- 2 plattingen uit: ronde of vierkante, kroonplatting, Engels-, Franse-, Vierkante-, ronde-, kabel-, bootsman-, spiraal-, kettingplatting
- Maak met een je eigen dasring
- Werkstuk b.v. stootklussen, allemansendje, geknoopte hengsel, hangmat of volleybalnet.
Zwemmen

- Diploma B van de K.N.Z.B.
Zwemmen

- Diploma A van de K.N.Z.B.  (Dorus Rijkers)
Geoefend zwemmer
Geoefend zwemmer

- Een aantal baantjes zwemmen, bijvoorbeeld 2 borstcralw, 2 schoolslag, 1 rugslag, etc etc.
- Een aantal minuten zwemmen achter elkaar.
- Zwemmen met kleren aan.
- Zwemmen met kleren+regenpak en zwemvest aan.
- Watertrappelen aantal minuten.
- Onder een boot door duiken
- Vlak bij de boot in het water "gegooid" met regenpak zonder zwemvest om aan te tonen dat dit gevaarlijk is.
Tijdsduur en aantal baantjes per opdracht verschilt per zomerkam
(Dorus Rijkers)

Vroeger was er bij de echte padvinders een jacht op insignes, waarbij je ook koorden kon verdienen (1e klas en 6 insignes: geel-groene koorden, kroonverkenner en 12 insignes: rood-witte  koorden, kroonverkenner en 18 insignes: gouden koorden). In de sobere zeventiger jaren werden dit "kerstbomen" genoemd en hield men het bij de traditionele zeeverkennersinsignes zeilen, roeien, geoefend zwemmen en schiemannen. Tegenwoordig zijn insignes weer (of nog steeds?) populair en moet de leiding het eerder afremmen. De meeste verkenners hebben ook behoorlijk wat insignes. Ten eerste natuurlijk zeilen, roeien en zwemmen (geen schiemannen meer) maar daarbuiten ook andere insignes die tijdens acties van een paar weken gehaald kunnen worden.  (2 schippers).
 
 
 
~1936: Lidmaatschapboekje
1975: Monsterboekje (door bijvoorbeeld de Dorus Rijkers werden aangepaste eisen gebruikt)
2004: Ouder klasse-eisenboek van de Dorus Rijkers